Ο αρχιμανδρίτης Φιλήμων Φωτόπουλος ,κατά κόσμο ,Δημήτριος Φωτόπουλος, γεννήθηκε και πέθανε στη Κω, την ιδιαίτερη πατρίδα του(25-5-1875,21-7-1961).Για την προσωπικότητα και το έργο του ,πέραν όσων περιλαμβάνονται σε βιβλία και άρθρα, έχουν γραφεί δυο μικρές σε έκταση μονογραφίες: α)του Νικολάου Νικολαίδου, με τίτλο Σκιαγραφία αρχιμανδρίτου Φιλήμονος Φωτοπούλου, Κως 1954 και β)του Βασίλη Χατζηβασιλείου: Ο αρχιμανδρίτης Φιλήμονας Φωτόπουλος(1875-1961)-Η ζωή-Το έργο-η εποχή του. Αθήνα 1982.Δεν θα επαναλάβω όσα καταγράφηκαν για την ζωή και το έργο του αρχιμανδρίτη ,περιοριζόμενος στα λόγια που του απεύθυνε ο πατέρα μου δικηγόρος Γιώργος Κουτσουράδης, ως εκπρόσωπος του δικηγορικού συλλόγου, στη τιμητική εκδήλωση που έγινε ,εν ζωή του, στις 23 Μαΐου 1954 στη πόλη της Κω «Υπήρξατε ο τύπος του αγαθού, του άκακου,του ανυστερόβουλου ,του ανιιδιοτελούς ,φιλοπάτριδος Κώου και ως τοιουτος υπηρετήσατε την τε θρησκείαν και την πατρίδα,όσον ήρμοζεν και έτι περισσοτερον..».
Η ιδιαίτερη πατρίδα του ,η πόλη της Κω, τον τίμησε ,επί δημαρχίας Νίκου Παρθενιάδη , με απονομή του χρυσού σταυρού του Δήμου, με ονοματοδοσία οδού της πόλης Κω και σχετικά πρόσφατα με ανδριάντα που τοποθετήθηκε στη αυλή του Αγίου Νικολαου, ενώ πρόσφατα τον ξαναέφερε στη μνήμη μας η Μητρόπολης Κωου-Νισυρου με το ημερολόγιο της.
Δεν μπορώ όμως να αποσιωπήσω δύο σημαντικές παραλείψεις. Μετά την ενσωμάτωση των Δωδεκανήσων, με Β.Δ (ΦΕΚ τευχ.Γ αρ.113/14.5.1948),απονεμήθηκαν παράσημα του ελληνικού κράτους σε αγωνιστές Δωδεκανήσιους, για τους αγώνες τους στη διάρκεια της Ιταλοκρατίας. Για λόγους που αγνοώ, δεν περιλήφθηκε ο αρχιμανδρίτης Φιλήμων Φωτόπουλος, στους παρασημοφορηθέντες ,ενώ ήταν γνωστη και αδιαμφισβήτητη η εθνική, θρησκευτική ,εκπαιδευτική και διοικητική δράση και προσφορά του, τόσο στη μητρόπολη και ελληνορθόδοξη κοινότητα Κω, όσο και στη συνέχεια στη Κάλυμνο και την Ρόδο.
Η δεύτερη παράλειψη είναι όμως σοβαρότερη. Ήδη από το έτος 1914,ο τότε οικουμενικός πατριάρχης, Μελέτιος ο τέταρτος ,απένειμε στον αρχιμανδρίτη Φιλήμονα Φωτόπουλο, τον τίτλο του γενικού πατριαρχικού επιτρόπου της μητροπόλεως Κώου και κυρίως τον κατέτασσε μεταξύ των εκλέξιμων δι αρχιερατεία. Η ανασυγκρότηση των μητροπόλεων της Δωδεκάνησου μετά το πέρας της εχθρικής κατοχής και την ενσωμάτωση και η στελέχωση τους με νέους μητροπολίτες, άφησε εκτός του νυμφώνα τον Φιλήμονα, για λόγους που μου είναι άγνωστοι.
Μήπως η ηλικία του(τότε,1947, διήγε το 72 έτος) ή η επάρκεια των θεολογικών του σπουδών(υπήρξε πτυχιούχος της θεολογικής σχολής του Σταυρού Ιεροσολύμων, στη οποία φοίτησε επιτυχώς τα έτη 1898-1905 και όχι της Χάλκης ,την βιβλιοθήκη της οποίας πάντως χρησιμοποίησε κατά την παραμονή του στη Κωνσατνινουπολη ,ενώ υπήρξε διευθυντής του πατριαρχικού τυπογραφείου Ιεροσολύμων μεταξύ των ετών 1908-1914),στάθηκαν οι παράγοντες που εμπόδισαν την άνοδο του στο αρχιερατικό θρόνο ή (και) άλλοι?
Έρχομαι τώρα στο πνευματικό-συγγραφικό του έργο. Ο αρχιμανδρίτης Φιλήνων, δεν κατέλειψε απομνημονεύματα, ούτε κατέγραψε την δράση σου σε γενικότερο ιστορικής υφής έργο του, εκτός των αδημοσίευτων δυστυχώς (Εκθεσις)Πεπραγμένων του(για τα έτη 1914-1947) ,που συνέταξε κατ εντολή του μητροπολίτη Εμμανουήλ Καρπαθίου,(αρ.πρωτ.12/1947) .
Μας κατέλειψε πάντως 7 μελέτες του, θεολογικού χαρακτήρα ,που δημοσιεύτηκαν στο αγιοταφίτικο περιοδικό ΝΕΑ ΣΙΩΝ, μεταξύ των ετών 1907-1913.Λίγο καιρό πριν από την εκδημία του, εμπιστεύτηκε στον μικρανεψιό του ,θεολόγο Θεόφιλο Μικέ Μουζουράκη, το προσωπικό του αρχείο, που απαρτίζεται από μια ευάριθμη συλλογή, χειρογράφων κυρίως ,κειμένων του, που αποδίδουν ομιλίες και κηρύγματα του, που ανάγονται στα μεσοπολεμικά και στα πρώτα χρόνια από την ενσωμάτωση .
Το ιστορικής και θεολογικής αξίας αδημοσίευτο ακόμη αρχείο ,μου παραχώρησε, προς μελέτη, ταξινόμηση ,δημοσίευση και συντήρηση, ο κ. Μουζουράκης και σήμερα δίδω προς δημοσίευση ένα 7σελιδο,δακτυλογραφιμένο(προοριζόμενο προς δημοσίευση?) κείμενο ,χωρίς ημερομηνία και υπογραφή του συντάκτη, που όμως είναι εξαιρετικά επίκαιρο λόγω της Μεγάλης Εβδομάδας και ανήκει στη πνευματική παρακαταθήκη του αοιδίμου κώου αρχιμανδρίτη .
Αχιλλέας Κουτσουράδης
